خانه / 380 حکمت شرح ابن میثم / نهج البلاغه کلمات قصار حکمت شماره ۳۹۷ متن عربی با ترجمه فارسی (شرح ابن میثم)

نهج البلاغه کلمات قصار حکمت شماره ۳۹۷ متن عربی با ترجمه فارسی (شرح ابن میثم)

شرح ابن‏ میثم

۳۹۷- و قال علیه السّلام: افْعَلُوا الْخَیْرَ وَ لَا تَحْقِرُوا مِنْهُ شَیْئاً- فَإِنَّ صَغِیرَهُ کَبِیرٌ وَ قَلِیلَهُ کَثِیرٌ- وَ لَا یَقُولَنَّ أَحَدُکُمْ إِنَّ أَحَداً أَوْلَى بِفِعْلِ الْخَیْرِ مِنِّی- فَیَکُونَ وَ اللَّهِ کَذَلِکَ‏إِنَّ لِلْخَیْرِ وَ الشَّرِّ أَهْلًا فَمَهْمَا تَرَکْتُمُوهُ مِنْهُمَا کَفَاکُمُوهُ أَهْلُهُ

المعنى

أمر بفعل الخیر و نهى عن احتقار شی‏ء منه و إن قلّ، و رغّب فیه بضمیر صغراه قوله: فإنّ صغیره کبیر و قلیله کثیر: أى فی الاعتبار و بالنسبه إلى من یحتاج إلیه. ثمّ نهى أن یقول أحد: إنّ غیره أولى بفعل الخیر منه. و هو کنایه عن ترک المرء الخیر اعتمادا على أنّ غیره بفعله أولى.

و قوله: فیکون و اللّه کذلک. لأنّ ذلک القول من القائل التارک للخیر یکون باعثا لمن توسّم فیه فعل ذلک الخیر و نسبه إلیه. فیصدّق قوله و ظنّه فیه بفعله له. فیکون أولى به منه. و قوله: إنّ للخیر و الشر أهلا. إلى آخره.
ترغیب فی الخیر و تنفیر عن الشرّ بذکر أنّ لکلّ منهما أهلا یکتفى فیه إن ترکه من لیس أهله فیکون السامعون من أهل الخیر یفعله و یترک الشرّ لأهله.

مطابق با حکمت ۴۲۲ نسخه صبحی صالح

ترجمه فارسی شرح ابن‏ میثم

۳۹۷- امام (ع) فرمود: افْعَلُوا الْخَیْرَ وَ لَا تَحْقِرُوا مِنْهُ شَیْئاً- فَإِنَّ صَغِیرَهُ کَبِیرٌ وَ قَلِیلَهُ کَثِیرٌ- وَ لَا یَقُولَنَّ أَحَدُکُمْ إِنَّ أَحَداً أَوْلَى بِفِعْلِ الْخَیْرِ مِنِّی- فَیَکُونَ وَ اللَّهِ کَذَلِکَ إِنَّ لِلْخَیْرِ وَ الشَّرِّ أَهْلًا فَمَهْمَا تَرَکْتُمُوهُ مِنْهُمَا کَفَاکُمُوهُ أَهْلُهُ

ترجمه

«کار خیر را انجام دهید، و کم آن را نیز ناچیز ندانید، زیرا کوچک آن، بزرگ و کم آن زیاد است نباید کسى از شما بگوید دیگرى از من به انجام کار نیک سزاوارتر است، اگر چنین بگوید به خدا سوگند که چنان خواهد شد. زیرا هر یک از خیر و شر اهلى دارد و هرگاه شما یکى از آنها را ترک گویید به جاى شما اهلش آن را انجام خواهند داد.»

شرح

امام (ع) دستور به انجام کار نیک داده و از کوچک شمردن آن- هر چند که اندک باشد- نهى فرموده است و بر این مطلب وسیله قیاس مضمرى واداشته است که صغراى آن عبارت فانّ صغیره کبیر و قلیله کثیر، است، یعنى در ارزش گذارى و نسبت به آن کسى که نیاز به آن کار خیر دارد. آن گاه نهى کرده است از این که کسى بگوید: که دیگرى از وى به کار نیک سزاوارتر است، و این کنایه از آن است که شخصى کار را به این حساب که دیگرى بر آن سزاوارتر از اوست ترک گوید.

امّا عبارت فیکون و اللّه کذلک زیرا این سخن گوینده‏اى که کار نیک را ترک مى‏کند، باعث مى‏شود که آن شخصى که اهل خیر است آن کار را انجام دهد و کار به او نسبت داده شود.

و جمله: انّ للخیر و الشّر اهلا… ترغیب به کار نیک و زنهار از کار بد است با تذکّر این که هر کدام از نیک و بد اهلى دارد که بدان بسنده مى ‏کنند، البتّه وقتى که نااهل آن را ترک کند و اهل خیر از او بشنوند که او نمى‏ خواهد انجام دهد، آنان کار خیر را انجام مى‏ دهند و کار بد را به اهلش وامى‏ گذارند.

ترجمه‏ شرح‏ نهج‏ البلاغه(ابن‏ میثم)، ج۵ // قربانعلی  محمدی مقدم-علی اصغرنوایی یحیی زاده

 

درباره‌ی .

حتما ببینید

نهج البلاغه کلمات قصار حکمت شماره ۴۴۹ متن عربی با ترجمه فارسی (شرح ابن میثم)

شرح ابن‏ میثم ۴۴۹- و قال علیه السّلام: أَشَدُّ الذُّنُوبِ مَا اسْتَخَفَّ بِهَا صَاحِبُهُ المعنى …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code